جا معنا ندارد چون واحد ، ريشه اعداد است و عددها از [ دو ] شروع مىشوند ، چنانچه در كلام اميرالمؤمنين عليه السلام آمده است [ واحِدٌ لا بِعَددٍ ] « 1 » و در خطبه 152 مىفرمايد : الأَحد بلا تَأويل عَدَدٍ . جمله اول ، يگانگى را اثبات مىكند كه دومى برايش قابل فرض نيست « لَيْسَ كَمِثْلِهِ شَىْءٌ » و جمله دوم هم تفسير اولى را با خود دارد كه در هر دو عبارت ، موضوع عدد نفى مىشود يعنى وحدت عددى با تعريفى كه در انواع و اجناس و اوزان و . . . وجود دارد در مورد خداوند مفهومى ندارد و كلام امام سجاد عليه السلام با اين جملات مخالفتى ندارد زيرا حضرت با كلمه [ وحدانية ] اعداد مورد نظر را نفى مىكند چون اگر عدد منظور باشد وحدانيت معنا پيدا نمىكند ، پس معناى جمله چنين مىشود كه خدايا تو تنها حقيقتى هستى كه در يگانگيت واحدى چنانچه در ميان مردم معمولست در مورد كسى مىگويند يگانه روزگار است اين يگانگى به معناى عدد يك نيست بلكه مراد آن واقعيتى است كه فقط در او وجود دارد مشابه و يا نظيرى ندارد . در اين زمينه به حديث نورانى حضرت اميرالمؤمنين عليه السلام توجه كنيم . مردى در جنگ جمل خدمتش رسيد و عرض كرد : « أتقول أنّ اللَّه واحد ؟ ؛ آيا شما مىگوييد خدا يكى است » . حضرت فرمود : اين مطلب بر چهار قسم است : 1 - كسى واحد مىگويد و بخش اعداد را در نظر مىگيرد مانند كسى كه گفت : [ ثالث ثلاثة ] و اين كفر است . 2 - كسى از واحد نوعى از جنس را اراده مىكند و اين هم درست نيست چون موجب تشبيه است . 3 - كسى واحد مىگويد يعنى در ميان اشياء مانند ندارد . 4 - [ احَدىُّ المعنا ] يعنى در وجود و در عقل و وهم قابل انقسام نيست . حضرت فرمود : شماره‌هاى 1 و 2 باطلند و 3 و 4 صحيح‌اند چون وحدت پروردگار ما اين چنين است . « 2 »

--> ( 1 ) . نهج‌البلاغه ، خ 185 . ( 2 ) . توحيد صدوق ، ص 83 .